Hormonen & hardlopen
Wat elke hardloper hierover zou moeten weten
Er zijn onderwerpen waar je pas écht interesse in krijgt als je ze eenmaal begrijpt. Hormonen zijn daar voor mij een goed voorbeeld van.
Tijdens de Topcoach-opleiding van de Atletiekunie kwam dit thema uitgebreid aan bod. Dit was zo’n onderdeel waarbij ik merkte dat veel losse puzzelstukjes ineens in elkaar vielen. Dingen die ik in de praktijk al jaren zag bij hardlopers maar nu beter kon plaatsen.
Waarom sommige atleten moeiteloos door een trainingsblok heen lopen.
Waarom anderen, met ogenschijnlijk hetzelfde schema, blijven hangen in vermoeidheid of pijntjes.
Waarom ‘meer trainen’ soms juist averechts werkt.
Het antwoord ligt vaak niet in het schema zelf, maar in wat er naast de trainingsprikkel nog meer gebeurt.
Sub40Club training
Foto: Pibe Baartman
Hardlopen is meer dan spieren en kilometers
Als hardlopers praten we graag over:
tempo’s
trainingszones
weekomvang
intervallen vs duurlopen
Maar je lichaam kijkt daar anders naar. Voor je lichaam is elke training een vorm van stress. En hoe goed je met die stress omgaat, wordt voor een groot deel bepaald door je hormonale systeem.
Hormonen bepalen namelijk:
hoe snel je herstelt
of je sterker wordt van training
hoe goed je slaapt
hoe je omgaat met vermoeidheid
hoe belastbaar je lichaam blijft
Je kunt dus technisch alles “goed” doen, maar alsnog vastlopen als die balans ontbreekt.
Wat zijn hormonen eigenlijk?
Hormonen zijn chemische boodschappers die processen in je lichaam aansturen. Ze worden afgegeven door klieren (zoals de bijnieren en hypofyse) en geven signalen door aan spieren, organen en het zenuwstelsel.
Voor hardlopers zijn ze continu aan het werk:
tijdens een zware intervaltraining
tijdens je herstel daarna
tijdens je slaap
en zelfs tijdens rustdagen
Ze bepalen of je lichaam denkt:
“dit was een goede prikkel, hier word ik beter van”
of:
“dit is te veel, ik moet mezelf beschermen.”
De belangrijkste hormonen voor hardlopers
Cortisol – het stresshormoon
Helpt je energie vrij te maken tijdens training. Probleemloos bij korte pieken, maar belastend als het structureel verhoogd blijft.
Testosteron – herstel en adaptatie
Belangrijk voor spierherstel, kracht en trainingsaanpassing. Bij zowel mannen als vrouwen relevant.
Groeihormoon – herstel tijdens rust
Ondersteunt herstel van spieren, pezen en botten. Wordt vooral aangemaakt tijdens diepe slaap.
Insuline – energieregulatie
Speelt een sleutelrol in hoe je lichaam omgaat met koolhydraten en herstel na training.
Tot hier de theorie. Maar de echte vraag is natuurlijk:
wat moet jij hier als hardloper praktisch mee?
👉 In het betaalde gedeelte maak ik de vertaalslag naar de praktijk: hoe hormonen reageren op jouw training, hoe je signalen herkent en hoe je hier slimmer mee omgaat in je weekplanning.


